Điểm mới, đột phá của Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI

Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ diễn ra từ ngày 11 - 13/5/2026 tại Thủ đô Hà Nội. 

Báo cáo chính trị Đại hội có tiêu đề "Nâng cao vai trò nòng cốt chính trị của MTTQ Việt Nam trong phát huy dân chủ, truyền thống yêu nước, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng đất nước phát triển giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc".

3 đột phá chiến lược

Theo Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Chánh Văn phòng Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Nguyễn Bình Minh, Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI diễn ra trong bối cảnh đặc biệt.

"Báo cáo chính trị trình Đại hội XI đã kế thừa những nội dung ưu việt, nổi trội của báo cáo chính trị Đại hội X", ông Nguyễn Bình Minh cho hay.

Dự thảo Báo cáo chính trị nhiệm kỳ này có nhiều điểm mới quan trọng thể hiện sự kế thừa và đổi mới. 

Ông Nguyễn Bình Minh - Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Chánh Văn phòng Cơ quan Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam.

Dự thảo Báo cáo chính trị đã xây dựng hệ thống giải pháp, nhiệm vụ vừa mang tính bao quát toàn diện các yêu cầu của Đảng và nhân dân, vừa cụ thể hóa để MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên dễ dàng triển khai. 

Thêm vào đó, các chỉ tiêu được đề ra cụ thể cho nhiệm kỳ mới, được rà soát kỹ lưỡng, đảm bảo tính khả thi cao hơn và có thể đo lường được hiệu quả thực hiện.

Báo cáo chính trị lần này đặt ra trong bối cảnh rất đặc biệt, kế thừa những điểm ưu việt nhưng có 3 nội dung trọng tâm gồm: Cụ thể hóa tinh thần các Nghị quyết của Đảng vào báo cáo chính trị; Thể hiện vai trò, vị thế lớn hơn của Mặt trận trong việc xây dựng tương tác, đối tác với các tổ chức chính trị - xã hội và các hội đoàn; Bám sát các mục tiêu cụ thể. 

Dự thảo lần này xây dựng các nhóm giải pháp vừa mang tính bao quát hết các yêu cầu đối với công tác Mặt trận, vừa mang tính cụ thể để các tổ chức thành viên dễ thực hiện.

Theo ông Minh, Dự thảo Báo cáo chính trị đã đề ra 3 đột phá chiến lược gồm: Hoàn thiện cơ chế, đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam các cấp, tập trung hướng về cơ sở và địa bàn dân cư; Nâng cao chất lượng, hiệu quả giám sát, phản biện xã hội theo hướng chủ động, từ sớm, từ xa, ngay từ khâu xây dựng chính sách; Xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới.

Một điểm mới nổi bật khác so với nhiệm kỳ trước là bổ sung Chương trình hành động số 7 về tham gia phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, xây dựng xã hội số và đẩy mạnh chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ Việt Nam.

Theo Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam, việc xây dựng Chương trình mới nhằm thực hiện yêu cầu thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị; đáp ứng yêu cầu đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam trong giai đoạn mới.

Nghiên cứu tổ chức "Tháng nghe dân nói" ở tất cả các cấp

Ngoài ra, trong dự thảo Báo cáo chính trị, các nhiệm vụ, giải pháp đều được thiết kế theo hướng cụ thể hơn và tập trung về cơ sở. Trong số 15 chỉ tiêu đặt ra, có 12/15 chỉ tiêu bám với cấp cơ sở, và yêu cầu đặt ra là phải đo đếm được kết quả.

Ông Nguyễn Bình Minh cũng nhấn mạnh rõ, tại các đại hội trước, phải mất thời gian khá lâu sau đại hội mới có chương trình hành động thực hiện nghị quyết đại hội, nhưng với Đại hội XI, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã xây dựng đề xuất khung chương trình hành động thực hiện nghị quyết, với khoảng 100 nhiệm vụ cụ thể. 

Các nhiệm vụ này có nội dung giải pháp thực hiện rõ, phân công đơn vị chủ trì, đơn vị phối hợp thực hiện, rõ về tiến độ, giai đoạn thực hiện… 

Trong số 100 nhiệm vụ này, có khoảng hơn 30 nhiệm vụ gắn trực tiếp với cấp cơ sở, 20 nhiệm vụ gián tiếp gắn với cấp cơ sở.

Theo ông Nguyễn Bình Minh, cùng với đó, MTTQ cũng sẽ xây dựng đề án đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động Ban Công tác mặt trận ở khu dân cư; hướng dẫn xây dựng khu dân cư đoàn kết, hạnh phúc; phối hợp thực hiện hiệu quả các quy định về dân chủ ở cơ sở gắn với phương châm "dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng"; nghiên cứu tổ chức "Tháng nghe dân nói" ở tất cả các cấp…

Bà Hà Thị Nga - Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam.

Bên cạnh sự đổi mới về nhân sự và tổ chức bộ máy, bà Hà Thị Nga - Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho biết, Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI còn có những điểm mới mang tính đột phá trong nội dung Văn kiện, vốn được xây dựng với tư duy "hành động thay vì khẩu hiệu".

Dự thảo Báo cáo chính trị lần này không chỉ kế thừa các giá trị ưu việt mà còn tập trung cụ thể hóa tinh thần các Nghị quyết của Đảng, khẳng định vị thế lớn hơn của Mặt trận trong việc xây dựng tương tác, đối tác với các tổ chức thành viên.

Theo bà Nga, điểm khác biệt rõ rệt so với các nhiệm kỳ trước là thay vì đợi sau Đại hội mới xây dựng kế hoạch, nhiệm kỳ này dự thảo kế hoạch thực hiện Nghị quyết đã được xây dựng song song với hơn 100 nhiệm vụ giải pháp cụ thể, phân công rõ trách nhiệm và lộ trình thực hiện. 

Đặc biệt, phương châm "3 dễ, 3 rõ, 3 đo" (Dễ hiểu - Dễ nhớ - Dễ làm; Rõ mục tiêu - Rõ trách nhiệm - Rõ thời gian; Đo đầu vào - Đo đầu ra - Đo tác động) được áp dụng triệt để cho hơn 30 nhiệm vụ gắn trực tiếp với cấp cơ sở. 

Đây là bước đi quyết liệt nhằm nâng cao chất lượng công tác giám sát, phản biện xã hội ngay từ khâu xây dựng chính sách và xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận chuyên nghiệp, đáp ứng kỳ vọng của nhân dân về một tổ chức hành động thực chất và hiệu quả trong kỷ nguyên mới.